Hadi Poyrazoğlu

Hadi Poyrazoğlu — Tərcümeyi-hal

Hadi Poyrazoğlu (1901, bəzi mənbələrə görə 1903, Midilli – 17 yanvar 2000, Ankara) türk kölgə oyunu və kukla ustası, kəndirbaz və tuluat (improvizasiya teatrı) aktyoru idi.

Dövlət məmuru olan atasının təyinatı ilə əlaqədar İstanbula köçdü. Körpə yaşlarında anasını və atasını itirdikdən sonra onu xalası və nənəsi böyütdü. Ramazan aylarında İstanbulun Fatih, Aksaray və Karagümrük məhəllələrində göstərilən Qaragöz və kukla oyunları ona dərin təsir bağışladı. Cəmi doqquz yaşında Qaragöz Saffetin yanında kölgə oyununu öyrənməyə başladı, sonralar isə Hayali Küçük Ali ləqəbli Mehmet Muhittin Sevilenin yanında təhsilini davam etdirdi.

Kölgə oyunu göstərməyə başlayan Hadi Poyrazoğlu hoqqabaz Markodan hoqqa sənətini də öyrəndi. Şevki bəy, Əhməd bəy, İsmət Fəhri bəy, Naşit bəy və İsmail Dümbüllünün truppalarında tuluat tamaşalarında aktyorluq etdi. Fərdi olaraq müxtəlif vilayətlərin xalq evlərində, Adana, Antalya və Ankarada isə daimi şəkildə kölgə oyunu və kukla tamaşaları təşkil etdi. Mustafa Kamal Atatürk, İsmət İnönü, Cəlal Bayar və Camal Gürsel kimi dövrün mühüm siyasi liderləri üçün kölgə oyunu və kukla tamaşaları göstərdi.

Xalq evlərinin bağlanmasından sonra vilayətlərdə tamaşalar təşkil etməyi dayandıraraq 1951-ci ildə Ankaraya köçdü. Burada Dörtyol Ailə Bağçasında kölgə oyunu və kukla tamaşaları göstərməyə başladı. Eyni zamanda bağçanın idarəçisi və aparıcısı olan Poyrazoğlu köməkçiləri Kemal Şakrak və Kemal Derebeyoğlunun vəfatından sonra 1958-ci ildə Ankaranın Cebeci Dörtyol məhəlləsində Kukla Kebap Salonu adlı bir məkan açdı. Hadi Poyrazoğlunun vəfatından sonra nəvəsi Mümtaz Poyraz babasının adını yaşatmaq üçün məkanın adını Hadi Bey Kukla olaraq dəyişdirdi və fəaliyyətini davam etdirir. O, 1959 və 1960-cı illərdə Kukla Oyunları adlı iki kitab da yazdı.

Kölgə oyunu və kukla tamaşaları ilə yanaşı, hoqqa və kəndirbazlıqla məşğul oldu, tuluat truppalarında aktyorluq etdi.

1996-cı ildə sənətə verdiyi töhfələrə görə «UNIMA Ənənəvi Türk Teatrı» Xidmət Mükafatına layiq görüldü. Hadi Poyrazoğlu 17 yanvar 2000-ci ildə Ankarada vəfat etdi.