Vahram Papazyan

Vahram Papazyan Kimdir?

Vahram Papazyan, 1888'de İstanbul'un Samatya semtinde doğdu; 1902'de Esayan Okulu'ndan mezun olduktan sonra Moda'daki Mıhitaryan Okulu'na devam etti, din adamı olması için gönderildiği Venedik'te Petros Adamyan'ın oyunlarını izleyince tiyatroya yöneldi ve İtalyan oyuncu Ermete Novelli'nin öğrencisi olarak sahne aldı. 1908'de İstanbul'a döndüğünde, Abdülhamid döneminde yasaklanan Ermenice tiyatro bir ay sonra ilan edilen II. Meşrutiyet'le serbest kalmıştı; aynı yaz, 1896 Osmanlı Bankası baskını sonrası katledilen Ermeniler anısına düzenlenen bir mitingde yasak bir şiiri okuyarak tanındı. 1911'de Odeon Tiyatrosu'nda Türkçe Hamlet'i oynadı, Tekirdağ'dan Mısır'a kadar Ermeni topluluklarında sahneye çıktı, 1913'te Tiflis'e geçip Rusya'yı dolaştı. I. Dünya Savaşı'nda İstanbul'da mahsur kaldı, eski şiiri yüzünden aranırken bir gösteri sonrası polisten kaçıp Odesa'ya sığındı, ardından Andranik Paşa'nın kuvvetlerine gönüllü katıldı. 1918'de İstanbul'a dönüp Muhsin Ertuğrul'la bir film çevirdi, 1921-1922'de Ermenistan'a yerleşti. 1933'te Rıza Şah'ın daveti üzerine İran Kızılayı yararına gösteriler sundu, 1954'ten ölümüne dek Sundukyan Akademi Tiyatrosu'nun (Erivan) yıldız oyuncusu oldu ve SSCB Halk Sanatçısı unvanını kazandı; en çok Othello yorumuyla anıldı. Anılarını 1958'de "Gönlümün Borcu"nda topladı, 1968'de öldü. Onuruna 2004'ten bu yana Erivan'da bir Shakespeare tiyatro festivali düzenlenmektedir.