Vedat Örfi Bengü

Vedat Örfi Bengü Kimdir?

Vedat Örfi Bengü, Türk ve Mısır sinemasında şark melodramı çizgisinin kurucusu sayılan çok yönlü bir sanatçıydı: yönetmen, oyuncu, senarist, yapımcı, ama aynı zamanda oyun yazarı ve popüler romancı. Mısır'da çekilen Leyla ile ilişkilendirilir; bu yapım, Mısır sermayesiyle Mısır'da çekilen ilk uzun metrajlı film kabul edilir ve kimi kaynaklar onu bu yüzden "Mısır sinemasını kuran Türk" diye anar. Yazar ve yayıncı Memet Fuat'ın babasıdır.

Sanat yaşamına tiyatro oyunları yazarak başladı; sinema dergilerinin yazı işlerini yürüttü, 1920'de yazdığı Karanlıklar Padişahı Türkçede yazılmış ilk özgün Sherlock Holmes öyküsü olarak anılır. 1920'lerin ortasında Paris'te filmlerde oynadı, 1926'dan sonra Mısır'a geçti. Hz. Muhammed'in hayatını anlatan bir film girişimi tartışma yarattı ve gerçekleşmedi; ardından Çöl Güzeli gibi filmlerle başarı kazandı. 1930'ların başında İstanbul'a dönüp halkevlerinde çalıştı, tiyatro topluluğu kurdu, 1940'larda polisiye romanlar yazıp Bengü Yayınları'nı açtı.

1947'de sinemaya yeniden döndü ve ölümüne dek yaklaşık otuz bir film çevirdi. Bu son dönemde Akıncılar, Allah Kerim, Bir Fırtına Gecesi, Çıldıran Baba, Ateşten Gömlek, Cem Sultan ve İstanbul'un Fethi gibi filmlerde yönetmen, senarist veya oyuncu olarak yer aldı. 1950'de Ülkü Film'i kurarak yapımcılığa da başladı. 25 Mayıs 1953'te İstanbul'da öldü.