Váša Příhoda

Váša Příhoda — Βιογραφία

Ο Βάσα Πρζίχοντα, που θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους Τσέχους βιρτουόζους των αρχών του 20ού αιώνα, είναι βιολιστής γνωστός ιδίως για την ερμηνεία του στον Παγκανίνι. Η ηχογράφηση του Κοντσέρτου για βιολί σε λα ελάσσονα του Ντβόρζακ που άφησε εξακολουθεί να επαινείται από τους κριτικούς. Πέθανε το 1960 στη Βιέννη.

Η καριέρα του μπορεί να διαβαστεί σε τρεις φάσεις. Η πρώτη ήταν η περίοδος του παιδιού-θαύματος: πρώτος δάσκαλός του ήταν ο πατέρας του, Άλοις Πρζίχοντα, έπειτα σπούδασε με τον Γιαν Μάρζακ, έδωσε την πρώτη του σόλο συναυλία το 1912 στην Πράγα και από το 1913 περιόδευσε στην Ευρώπη. Η δεύτερη φάση είναι η έκρηξη του 1919 στο Μιλάνο: επειδή λόγω του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου οι περιοδείες δεν απέφεραν κέρδος, αναγκάστηκε να παίξει στην ορχήστρα ενός καφέ· ο Άρτουρο Τοσκανίνι, που τον άκουσε εκεί, τον βοήθησε και η περιοδεία του στην Ιταλία είχε μεγάλη επιτυχία. Το 1920-1921 εμφανίστηκε στην Αργεντινή, τη Βραζιλία και τις ΗΠΑ· το 1936 εμφανίστηκε και στην ταινία A Woman Between Two Worlds. Μετά τον πόλεμο δίδαξε στο Μοτσαρτεούμ του Σάλτσμπουργκ και στη Βιέννη· στους μαθητές του συγκαταλεγόταν ο Φρίντριχ Τσέρχα. Το ρεπερτόριό του με τον καιρό μετακινήθηκε από εντυπωσιακά έργα, όπως του Παγκανίνι και του Έρνστ, προς τον Μότσαρτ και τον Μπετόβεν.

Επειδή συνέχισε να δίνει συναυλίες στη Γερμανία και στις κατεχόμενες περιοχές μετά την κατοχή της Τσεχοσλοβακίας, κατηγορήθηκε για σύντομο διάστημα μετά τον πόλεμο για συνεργασία και καταδικάστηκε από την τσεχική κυβέρνηση· στα τέλη του 1946 οι κατηγορίες σε μεγάλο βαθμό αποσύρθηκαν. Το 1948 εγκαταστάθηκε στην Τουρκία και πήρε την τουρκική υπηκοότητα, το 1956 έγινε δεκτός με ενθουσιασμό στο μουσικό φεστιβάλ Άνοιξη της Πράγας και το 1958 ηχογράφησε τις παραλλαγές του Παγκανίνι πάνω στο «Nel cor più non mi sento».