اولیس (Ulisse)

Ulisse (Ulysses)، فیلم ماجراجویی فانتزی ۱۹۵۴ برگرفته از حماسهٔ Odysseia هومر و از نمونه‌های ژانر «peplum» است. فیلم به کارگردانی ماریو کامرینی تولید مشترک ایتالیا، فرانسه و ایالات متحده است؛ تهیه‌کنندگان آن دینو دلورنتیس و کارلو پونتی‌اند و شرکت تولید Lux Film است. فیلم‌نامه را کامرینی و فرانکو بروزاتی نوشتند؛ در گروه هفت‌نفرهٔ نویسندگان بن هکت و اروین شاو نیز بودند. فیلم در ۶ اکتبر ۱۹۵۴ در ایتالیا اکران شد، و چون یک سال بعد در ایالات متحده Paramount Pictures آن را پخش کرد، اغلب ساخت ۱۹۵۵ هم خوانده می‌شود.

کرک داگلس نقش اودیسه، پادشاه ایتاکا، را بازی می‌کند. سیلوانا مانگانو نقش دوگانه دارد: پنه‌لوپهٔ همسر وفادار اودیسه و کرکهٔ جادوگر. آنتونی کوئین آنتینوس، سرکردهٔ خواستگاران پنه‌لوپه، و روسانا پودستا ناوسیکا را بازی می‌کند. فیلم نسبتاً به خطوط اصلی حماسه وفادار می‌ماند؛ برای جا دادن آن در حدود صد دقیقه، رویدادها کوتاه شده و برخی حذف یا جابه‌جا شده‌اند.

انتخاب نخست برای کارگردانی گئورگ ویلهلم پابست بود، اما او فقط در مرحلهٔ آماده‌سازی حضور داشت و در دقیقهٔ آخر کنار کشید و کار به کامرینی رسید. فیلمبردار ماریو باوا در کارگردانی صحنه‌های پولیفموس مشارکت کرد. تصاویر تکنیکالر از هارولد هال راسون است و منتقدی به نام جان ایمز فیلم را بالاتر از میانگین حماسه‌های ایتالیایی آن دوره یافته است. فیلم در ایتالیا پربیننده‌ترین تولید فصل ۱۹۵۴-۱۹۵۵ شد.