Gheysar

Gheysar

Film · 1969 · 5 kişi

Mesud Kimiai, 1969'da Gheysar'ı yazıp yönetti; İran filmi İngilizce Qeysar, Almanca Gheisar, Türkçede ise bazen Kayser diye anılır, ismi “Sezar” anlamına gelir. Dram ve suç türlerinin kesiştiği yapım, Farsça çekilmiştir ve yaklaşık 100 dakika sürer. İran sinemasında bir dönüm noktası sayılır; ailenin onurunun intikamının alındığı kasvetli noir dramlara yeni bir yön verdiği, Kimiai'nin de “trajik aksiyon drama” ve “intikam teması” diye anılacak bir tür yarattığı söylenir. Bugün kült film olarak görülür.

Başrolde, filme adını veren Qeysar'ı canlandıran Behruz Vüsuki yer alır; bu rol onu İran sinemasının efsane oyuncularından biri yapmıştır. Kadroda ayrıca Pouri Banayi, Nasır Melek, Bahman Mofid, Gholam-Reza Sarkub, Jamshid Mashayekhi, Jalal Pishvaian, Iran Daftari, Shahrzad ve Mir-Mohammad Tajaddod bulunur. Film, yılın en çok izlenen İran filmi olmuş ve İran Yeni Dalgası'nın oluşmasında önemli bir rol oynamıştır.

Yapımcılığını Abbas Shabaviz'in üstlendiği film Aryana Film stüdyosunda çekilmiş, başlık tasarımını Abbas Kiarostami yapmıştır. 1979 devriminin ardından, 1980'de din adamı ve siyasetçi Sadegh Khalkhali filmin artık gösterilmemesi gerektiğini açıkça dile getirmiştir. Yapım, 1972'de Cüneyt Arkın'ın başrolde oynadığı Alın Yazısı adıyla Türkçe olarak yeniden çekilmiştir.

YönetmenMesud Kimyai
Yapım ŞirketiAryana Film

Tepkiler

En fazla 3 tepki seçebilirsiniz.

Oyuncular

Yalnızca sitemizde profili bulunan oyuncular listelenir.

Farklı gözlerle

Yeşilçam Nostaljisi Klasiklerle büyümüş, sıcak hikâye ve güçlü oyunculuk arayan bir izleyici bakışı.

Gheysar, bizim izleyicimize en çok Cüneyt Arkın'ın başrolde olduğu Alın Yazısı üzerinden tanıdık gelecek; film 1972'de bu adla Türkçe olarak yeniden çekildi. Özgün yapımı izlemek, ailenin onuru için alınan intikam hikâyelerinin komşu bir sinemada nasıl karşılık bulduğunu görmek gibi. Behruz Vüsuki'nin Qeysar'ı, onu İran sinemasının efsane oyuncularından biri yapan bir rol. Yine de baştan sona intikam üzerine kurulu bu kasvetli hikâye, sıcaklık, ahlaki bir merkez ve bağışlama arayan bir göz için fazla karanlık kalıyor. Güçlü, saygıyı hak eden, ama insanın içini ısıtmayan bir klasik.

Tarih ve Toplum Gözü Dönemi, toplumsal arka planı ve yapımın neyi yansıttığını soran bir bakış.

Gheysar, aile onuru ve intikam üzerine kurulu bir yapım ve İran sinemasında bir dönüm noktası sayılıyor. Onurun intikamının alındığı kasvetli dramlara yön verdiği, İran Yeni Dalgası'nın oluşmasında önemli bir rol oynadığı kabul ediliyor; yılın en çok izlenen İran filmi olması da bu temaların geniş bir kitlede karşılık bulduğunu gösteriyor. Filmin hikâyesi kadar kaderi de dönemi anlatıyor: 1979 devriminin ardından, 1980'de Sadegh Khalkhali filmin artık gösterilmemesi gerektiğini açıkça dile getirmiş. 1972'de Alın Yazısı adıyla Türkçe yeniden çekilmesi ise onur ve intikam anlatılarının iki ülkenin sinemasında ortak bir damar olduğunu düşündürüyor. Kendi adaletini kendisi arayan bir kahramanı bugünden bakarak eleştirel okumak da mümkün.

Sinefil Senaryo, kurgu ve yönetmenlik tercihlerine bakan, formül işlere mesafeli bir bakış.

Gheysar, dram ile suç türünü kesiştiren, noir tonlu bir intikam anlatısı; Mesud Kimiai'nin bu filmle sonradan 'trajik aksiyon drama' diye anılacak bir tür yarattığı söylenir. Yapımın tarihsel ağırlığı tartışmasız: İran Yeni Dalgası'nın oluşumunda önemli bir halka, üstelik başlık tasarımı Abbas Kiarostami imzalı, bu da sinema tarihine meraklı biri için ayrı bir ilgi noktası. Behruz Vüsuki'nin başroldeki varlığı filmin omurgası. Öte yandan bugün izlerken, bu intikam şemasının sonraki yıllarda defalarca tekrarlanmış olması özgünlüğünü gölgeleyebilir; bir kalıbın kurucusunu, o kalıbın kopyalarından sonra görmenin dezavantajı bu. Kült statüsünü anlamak isteyenler için temel bir durak, yine de kendi bağlamında okunması gereken bir film.

Bunlar okur yorumu değildir: editörlerimizin farklı izleyici bakış açılarıyla, yapay zekâ desteğiyle hazırladığı kısa değerlendirmelerdir. Okurlarımızın yorumları aşağıdadır.

İncelemeler (0)

Giriş Yap İnceleme yazmak için giriş yapın.

Yorumlar